Can Atalay’ın Açlık Grevi
Cezaevinde bulunan muhalefet milletvekili Can Atalay, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin yeni yasama yılına girdiği 1 Ekim Perşembe günü, 24 saatlik açlık grevine başladı. Atalay, bu eylemiyle Anayasa Mahkemesi tarafından kendisi lehine verilen kararların uygulanmasını ve parlamenter statüsünün iadesini talep etti.
Üzerinde 18 yıllık hapis cezası bulunan ve Gezi Parkı davasından hüküm giyen Atalay, 2023’te depremden etkilenen Hatay ilinden milletvekili seçilmişti. Ancak, Anayasa Mahkemesi’nin hak ihlali bulmasına rağmen hala hapiste kalmaya devam ediyor.
Parlamento ve Hak İhlalleri
Atalay’ın parlamenter statüsü, Ocak 2024’te kaldırılmıştı. Ancak Anayasa Mahkemesi, bu hareketin “yok hükmünde” olduğunu bildirerek, Türkiye’deki yargı krizini derinleştirdi. Üst mahkeme, alt mahkemelerin kararlarını uygulamayı reddetmekte ısrar ediyor. Atalay, sosyal medya üzerinden bu durumu eleştirerek, Hatay halkının temsil edilme hakkının ihlal edildiğini belirtti.
Atalay, açlık grevine başladığında yaptığı açıklamada, “Hatay halkının en zor günlerinde seçilmiş temsilcisi olarak mecliste olmalıyım, ama tamamen hukuksuz bir şekilde cezaevindeyim” dedi. Açlık grevinin, hem kendi haklarını hem de Türkiye’de hapsedilmiş diğer siyasetçilerin durumuna dikkat çekmek amacıyla yapıldığını vurguladı.
Deprem ve Siyasi Sorumluluk
Hatay, 6 Şubat 2023’te meydana gelen ve 53 binin üzerinde kişinin ölümüne neden olan depremlerde en çok etkilenen il olarak öne çıkıyor. Atalay, bu süreçte devletin yetersizliklerini ve halk sağlığı konusunda yaşanan sorunları gündeme getirmişti. Deprem sonrası İskenderun Devlet Hastanesi’nin yıkılması gibi konularda şikayette bulunan Atalay, meclis başkanı Numan Kurtulmuş’tan isminin tekrar parlamenter kayıtlara konulmasını talep etti. Anayasa Mahkemesi’nin kararının ardından başka bir oylama veya karar alınmasının gerekmediğini savundu.
Atalay, “Meclis başkanı Anayasa Mahkemesi kararına uygun davranarak ismimi kayda geçirmelidir. Başka bir karar veya prosedüre gerek yoktur,” dedi. Cezaevinde kalmaya devam eden Atalay, 2023 Mayıs seçimlerinde Türkiye İşçi Partisi’nden (TİP) milletvekili olarak seçilmiş olmasına rağmen, parlamenter dokunulmazlığına rağmen salıverilmedi.
Yargı Krizi ve Siyasi İklim
Ekim 2023’te Anayasa Mahkemesi, Atalay’ın tutukluluğunun devam etmesinin özgürlük hakkını ihlal ettiğine karar verdi. Ancak yerel mahkemeler bu kararı uygulamayı reddetti ve durumu Yargıtay’a göndermeyi tercih etti. Anayasa Mahkemesi daha sonra bir başka hak ihlali kararı verdi; fakat Yargıtay, bu karara uymayı reddetti ve Anayasa Mahkemesi yargıçlarına karşı suç duyurusunda bulundu. Ocak 2024’te Atalay, Yargıtay’ın onadığı ceza üzerinden parlamentaryalıktan çıkarıldı.
Yaşanan süreçlerin ardından Atalay, açlık grevini cezaevindeki diğer siyasetçiler ve gazetecilerin durumuna dikkati çekmek amacıyla başlattığını belirtti. “Bu, aynı zamanda anayasalara uyulması ve Anayasa Mahkemesi kararlarının uygulanması için bir çağrıdır” şeklinde ekledi.
